Poszukiwania.pl

Jedna z płyt chodnikowych okazała się macewą ze zniszczonego w okresie II wojny światowej cmentarza żydowskiego. Kiedy członkowie stowarzyszenia zajmowali się oczyszczaniem odnalezionej macewy, podeszła do nich mieszkająca tuż obok kobieta. Oświadczyła, że podobny „kamień” leży u niej na podwórku.

We wtorek w miejscowości Zamostek koło Gorzkowa w powiecie krasnostawskim odnalezione zostały macewy ze sprofanowanego i zniszczonego przez Niemców w okresie II wojny światowej cmentarza żydowskiego w Gorzkowie. Jedna z nich służyła jako płyta chodnikowa. Jej wydobycie zostało przeprowadzone przez członków Stowarzyszenia Historyczno-Etnograficznego Miłośników Ziemi Lubelskiej „Wschód” z Gorzkowa w uzgodnieniu z urzędem konserwatorskim i za zgodą Urzędu Gminy Gorzków.

Po jej podniesieniu okazało się, że macewa jest w dobrym stanie. Zachowała się również inskrypcja upamiętniająca zmarłego. Jak wyjaśnia Lubelski Wojewódzki Konserwator Zabytków, nawet pomimo częściowo zniszczonego zwieńczenia nagrobka, czytelny był płaskorzeźbiony motyw dekoracyjny, otwarta szafa z książkami, symbolizująca: rabina, osobę uczoną w Torze i Talmudzie, autora rozpraw religijnych lub sofera, czyli osobę przepisującą święte księgi. Na półkolumnach flankujących wnękę inskrypcyjną dotrwała do naszych czasów czerwona monochromia.

Kiedy członkowie stowarzyszenia zajmowali się oczyszczaniem odnalezionej macewy, podeszła do nich mieszkająca tuż obok kobieta. Oświadczyła, że podobny „kamień” leży u niej na podwórku. Od razu postanowiono sprawdzić tą informację. Okazało się, że jest to kolejna macewa, która została „dostosowana” do ostrzenia narzędzi. Piaskowiec uformowano bowiem na kształt koła, po środku wywiercono zaś otwór. Odnalezione macewy zostały tymczasowo zabezpieczone do czasu podjęcie decyzji o ich dalszym losie w uzgodnieniu z Naczelnym Rabinem Polski i Fundacją Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego.

Jak wyjaśniają członkowie Stowarzyszenia Historyczno-Etnograficznego Miłośników Ziemi Lubelskiej „Wschód”, którzy za pozwoleniem Lubelskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków prowadzą społecznie poszukiwania ukrytych lub porzuconych zabytków ruchomych, odnalezienie macew ma charakter precedensowy. Nigdy wcześniej w tych okolicach nie natrafiono na tego typu znalezisko. Obecnie trwają poszukiwania pozostałych macew z datowanego na 1834 rok gorzkowskiego kirkutu.

(fot. LWKZ)

za zgodą: Lublin112.pl